13, జూన్ 2021, ఆదివారం

బుచ్చి బాబు (రచయిత)


ప్రముఖ రచయిత బుచ్చిబాబు (శివరాజు వెంకట సుబ్బారావు) జయంతి సందర్భంగా నా చిత్ర నివాళి. వీరు రచించిన 'చివరకు మిగిలేది" నవలా సాహిత్యం లో ఓ సంచలనం. తెలుగులో వచ్చిన 'చివరకు మిగిలేది' సినిమా వీరి నవల ఆధారంగా తీసిన సినిమా అని కొన్ని పత్రికల్లో తప్పుడు వార్తలు రాశారు.. ఈ సినిమా బెంగాలీలో నిర్మించిన 'దీప్ జలే జాయ్' చిత్రంగా ఆధారంగా తీసారు. (pencil sketch)


"నా కథలన్నీ నే నెరుగున్న జీవితాన్ని గురించినవే. నే ఎరిగున్న మనుషులు, స్థలాలు అనుభవాలు - వీటిని గురించినవే. నా కలవాటైన ధోరణిలో, శైలిలో, నాకు చేతనైన శిల్పంతో వుంటాయి. అభిరుచీ యీ ధోరణి పాఠకుడికి నచ్చడం నా అదృష్టం. మొదట్లో నచ్చకపోయినా, నచ్చేలాగు, మెల్లమెల్లగా అభిరుచి కలగజేసే యత్నం చేస్తాను. ప్రతి రచయితా తన రచనపట్ల అభిరుచి తనే ప్రయత్నపూర్వకంగా కలగచెయ్యాలి. నిత్యజీవితంలో రచయిత సంఘర్షణకి గురవుతాడు. తాను కోరిన ఉద్యోగం దొరకదు, ప్రేయసి దొరకదు, స్నేహితులుండరు. తాను ఆరాధించిన ఆదర్శశిఖరాలు కూలిపోతూ వుంటే చూస్తూ ముక్కు మీద వేలేసుగుని కూర్చంటారు. బాల్యంలో తన కేవో పేచీలు, బాధలు ఏర్పడతాయి. ఒక సంఘర్షణ ప్రబలి, ద్వంద వ్యక్తిత్వం ఏర్పడి యీ బాధని ఇతరులతో చెప్పుగుని విముక్తుడవుతాడు. సంఘర్షణ నిలిచి, ద్వంద వ్యక్తిత్వానికి సమన్వయం కుదిరి, ఏకత్వం సాధించినవాడు అతను యోగి - ఇంక వ్రాయడు. గొడవ విని, యీ బాధని పంచుకోడానికి సిద్ధపడే పాఠకులు వొకరిద్దరో వుంటారేమో. ఒక్కడు వున్నా కథకుడు ప్రయోజనం సాధించి చరితార్ధుడైనట్లే భావిస్తాను."


 

7, జూన్ 2021, సోమవారం

ఖ్య్వాజా అహ్మద్ అబ్బాస్ - చరిత్ర సృష్టించిన రచయిత

ఖ్వాజా అహ్మద్ అబ్బాస్ - my pencil sketch


ఖ్వాజా అహ్మద్ అబ్బాస్ అనగా గుర్తుకొచ్చేవి రెండు, రాజ్ కపూర్ వీరు రచించిన కధ ఆధారంగా నిర్మించిన "ఆవారా" చిత్రం. ఇది అప్పటికీ ఇప్పటికీ భారతీయ చలనచిత్ర చరిత్రలో ఓ sensation! రెండవది : sensational వార పత్రిక Blitz లో వీరి కాలమ్ : "Last Page". అబ్బాస్ గారి జయంతి సందర్భంగా నా చిత్ర నివాళి. మరిన్ని వివరాలు వికీపీడియా ఆధారంగా :
Tribute to K.A.Abbas (Khwaja Ahmad Abbas) on his birth anniversary. (My pencil sketch)
Abbas was an Indian film director, screenwriter, novelist, and a journalist in the Urdu, Hindi and English languages. He won four National Film Awards in India, and internationally his films won the Palme d'Or (Grand Prize) at the Cannes Film Festival (out of three Palme d'Or nominations) and the Crystal Globe at the Karlovy Vary International Film Festival. As a director and screenwriter, Khwaja Ahmad Abbas is considered one of the pioneers of Indian parallel or neo-realistic cinema, and as a screenwriter he is also known for writing Raj Kapoor's best films.

His column ‘Last Page’ holds the distinction of being one of the longest-running columns in the history of Indian journalism. The column began in 1935, in The Bombay Chronicle, and moved to the Blitz after the Chronicle's closure, where it continued until his death in 1987. He was awarded the Padma Shri by the Government of India in 1969. 

 

6, జూన్ 2021, ఆదివారం

రాముడిదె లోకాభిరాముడు - అన్నమయ్య కీర్తన






 

అన్నమయ్య కీర్తనకి నా చిత్రాలు (బాపు బొమ్మలు ఆధారంగా వేసుకున్న చిత్రాలివి)


రాముడిదె లోకాభిరాముడితడు

గోమున పరశురాముకోప మార్చెనటరే
యీతడా తాటకిఁ జించె యీపిన్నవాడా
ఆతల సుబాహుఁ గొట్టి యజ్ఞముఁ గాచె
చేతనే యీకొమారుడా శివునివిల్లు విఱిచె
సీతకమ్మఁ బెండ్లాడె చెప్పఁ గొత్త కదవె
మనకౌసల్యకొడుకా మాయామృగము నేసె
దనుజుల విరాధుని తానే చెఱిచె
తునుమాడె నేడుదాళ్ళు తోడనే వాలి నడచె
యినకులుఁ డితడా యెంతకొత్త చూడరే
యీవయసునుతానే యాయెక్కువజలధి గట్టి
రావణు జంపి సీత మరలఁ దెచ్చెను
శ్రీవేంకటేశుడితడా సిరుల నయోధ్య యేలె
కావున నాటికి నేడు కంటి మిట్టె కదరే


5, జూన్ 2021, శనివారం

కధానిలయం కధానాయకుడు - కాళీపట్నం రామారావు




 

కాళీపట్నం రామారావు - నా pencil drawing

చెల్లాచెదురుగా ఉన్న కథా సాహిత్యాన్ని ఒకే చోట చేర్చే యజ్ఞంలో ఓ కథాతపప్వి సాహితీ సేవకు ప్రతిరూపంగా శ్రీకాకుళం లో ఓ కథానిలయం ఏర్పడింది. కథల కాణాచి కారా మాష్టారు మానసపుత్రికగా.... ఎక్కడెక్కడో విచ్చుకున్న కథా పుష్పాలన్నింటినీ సేకరిస్తూ 'కథా నిలయం' అన్న పేరుకే సార్థకత చేకూరుస్తూ ముందుకు సాగుతోంది.

'కారా మాష్టరు' గా తెలుగు సాహ్యిత్య ప్రపంచంలో తనకంటూ ఓ విశిష్ట స్థానాన్ని ఏర్పర్చుకున్న కాళీపట్నం రామారావు గారు నిన్న స్వర్గస్తులయ్యారు. వారికి నా చిత్ర నివాళి.

మరిన్ని వివరాలు వికీపీడియా సౌజన్యంతో ఈ క్రింది లింక్ లో ...



దానవ సంహా రమునకు మానుష రూపంబునెత్త మాధవు డిలపై వానికి తోడుగ రుద్రుడు వానర రూపం బునొందె వాయుసుతుండై !

 


నా చిత్రానికి చక్కని పద్యాలు రచించిన మా కుటుంబ మిత్రురాలు, శ్రేయోభిలషి డా. ఉమాదేవి జంధ్యాల గారికి కృతజ్ఞతలు


1)కం॥
దానవ సంహా రమునకు
మానుష రూపంబునెత్త మాధవు డిలపై
వానికి తోడుగ రుద్రుడు
వానర రూపం బునొందె వాయుసుతుండై !

2)ఉ॥
పట్టగ సూర్యునే దలచి పండుగ మారుతి పోవుచుండగన్
కొట్టెను నేమిచే హయుడు కూనని యెంచక హన్వుదాకగన్
తిట్టుచు వాయుదేవుడును తెమ్మెర నిల్పగ నెల్లలోకముల్
తుట్టున కోర్వలేక పరితోషణ నొందగ దీర్చిరర్థముల్ !
(నేమి - వజ్రాయుధం
తుట్టు- బాధ
పరితోషణ - సంతోషము)

3)సీ||
లంఘించి సంద్రమున్ లాఘవంబున,లంక
జేరి గన్గొనెకదా సీతజాడ !
మెప్పించు మాటలన్ మైధిలి శోకంబు
నుడిపియొసగెరాము నుంగరంబు ‘!
కుప్పించి యెగురుచు గూల్చెను వనమంత
రావణునకెరిగింప రాక తనది !
దండింప నుంకింప దగ్ధంబు గావించె
కపివీరుడననేమొ గనుల బడగ !

ఆ.వె॥
చేరి రాఘ వునకు చింతామణినియిచ్చె
సీత జాడ దెలిపి చింతదీర్చె
బంటు రీతి గొల్చి పవరము జరిపించె
స్వామి హత్తు కొనగ సంతసించె !

4)తే.గీ ।।

అసమ బలశాలి యంజన యాత్మ భవుడ!
సకల సద్గుణ వంతుడ! శౌర్యధనుడ!
స్వర్ణ దేహుడ! సుగ్రీవ సచివ హనుమ !
రామభక్తాగ్ర గణ్యుడా రక్ష నీవె !

5)ఉ॥మాలిక

వాలము ద్రిప్పి పైకెగిరి వార్థిని దాటిన వాయుపుత్ర నీ
వాలము జుట్టిగుండ్రముగ ప్రస్తరణంబున నిల్చిరావణున్
‘ఆలము జేయగా దగదు యారఘు రామునితో’ననంగ, పో
గాలము దాపురింప దశకంఠుడు మెచ్చడు నీదు మాటలన్
చేలము జుట్టివాలమున చిచ్చును బెట్టగ నూరుకుందువే
ఫాలుడ వైననీవపుడు పావకు డొందగ బ్రీతిఁజేయవే !
కూలగ జేసినావుగద గుండెన ధైర్యము దైత్యనాథుకున్ !

6)తే.గీ
జ్ఞాన పరిపూర్ణ హనుమంత జయము నీకు !
వాయుపుత్రుడ!భయహారి! భక్త సులభ !
గదను బట్టిన నీధాటి కెదురుగలదె !
దనుజ సంహారి! బ్రోవుమా దయతొ మమ్ము !

7)కం॥
గ్రహపీడదొల్గ జేసెడి
మహిమాన్వితుడైనవాడు మారుతి యనగన్
రహియింప జేయ భక్తుల
వహియించునువానిభరము భక్తసు లభుడై

8)కం॥
భయవిహ్వలులైనప్పుడు
భయమును పోగొట్టియాత్మ బలమునొసంగున్
జయమునకు తగిన శక్తిని
రయమున చేకూర్చుహనుమ ప్రస్తుతి సేయన్ !

9)సింధువు దాటిన వానికి
సింధూరమునిష్టపడెడి చిద్రూపునకున్
డెందముననిలిపి రాముని
యందరికాదర్శమైన యనిలజు దలతున్ !

10)
నేడు పీడించు రాక్షసిన్ నేలగూల్చ
ననిల తనయుని గొల్చెద నార్తితోడ
బ్రోవరావయ్య జగతిని మ్రుచ్చునుండి
నేటి వేడుక గుర్తుగ నింపు శుభము !

—————-
చిత్రం
శ్రీ Pvr Murty గారిది. వారికి కృతజ్ఞతలు

3, జూన్ 2021, గురువారం

శ్రీరంగం గోపాలరత్నం

గతంలో ప్రముఖ గాయని కీ.శే. శ్రీమతి శ్రీరంగం గోపాలరత్నం గారి గురించి టూకీగా ఈ బ్లాగులో రాసుకున్నాం.  ఇప్పుడు మరికొన్ని వివరాలతో ఈ క్రింది లింక్ లో ... కీ.శే. ప్రముఖ గాయకులు కీ.శే. KBK మోహన్ రాజు గారు, గోపాలరత్నం గారు కలిసిన పాట కూడా ఈ క్రింది లింక్ క్లిక్ చేసి  వినవచ్చు.


https://www.facebook.com/kbk.mohanraju/posts/3759423140808545?notif_id=1622734488380897&notif_t=comment_mention&ref=notif


#శ్రీరంగం_గోపాలరత్నం (1939 ~ 16-3-1993) ఆకాశవాణిలో శాస్త్రీయ, లలిత సంగీత గాయకురాలు. అన్నమయ్య పదాలు, క్షేత్రయ్య పదాలు, మీరా భజన గీతాలు మొదలైనవి ఈమె ఆలపించిన పాటల్లో ప్రాచుర్యం పొందినవి. 1992 లో ఈమెకు భారత ప్రభుత్వం నుండి పద్మశ్రీ పురస్కారం లభించింది.
*ఆబాలగోపాలాన్ని అలరించిన రత్నం*_
ఆంధ్రభూమి పత్రిక కోసం *శ్రీ సుధామ* గారు శ్రీమతి ఇంద్రగంటి జానకీబాల గారు వ్రాసిన *శ్రీరంగం గోపాలరత్నం (జీవితం- సంగీతం)* అనే పుస్తకాన్ని పరిచయం చేస్తూ రాసిన వ్యాసం : *Published Friday, 25 December 2015
ఆకాశవాణిలో లలిత సంగీత కళాకారిణిగా, కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసురాలిగా పేరెన్నికగన్న శ్రీరంగం గోపాలరత్నం అశేష శ్రోతలకు చిరపరిచితమైన పేరు. విదుషీమణి సంగీత చూడామణి కుమారి శ్రీరంగం గోపాలరత్నంగారి జీవితం-సంగీతం గురించి శ్రీమతి ఇంద్రగంటి జానకీబాలగారు ఓ గ్రంథాన్ని సంతరించటం ఎంతైనా అభినందనీయమైన సంగతి. వారితో జానకీబాలగారికి సన్నిహిత పరిచయం వుండటం కూడా ఈ గ్రంథ రచనకు లాభించింది. శ్రీమతి శారదా శ్రీనివాసన్‌గారు ఈ గ్రంథానికి చక్కని పీఠిక సమకూర్చారు.
సంగీత ప్రపంచంలో శ్రీరంగం గోపాలరత్నంగారి పేరు ఆ రోజుల్లో విస్తారంగా వినిపించేది. రేడియోలో ఆమె పాటలంటే శ్రోతలు పరవశించిపోయేవారు. లలిత గీతాలు పాడినా, శాస్ర్తియ సంగీతం పాడినా, శ్లోకాలు, పద్యాలు వినిపించినా ఆమె గొంతు ఎంతో శ్రావ్యంగానూ పలుకు ఎంతో స్పష్టంగానూ వుండి పాట భావానికి రసానుభూతి తెచ్చిపెట్టేది.
మంచాల జగన్నాథరావుగారు బాలమురళిని గోపాలరత్నంని హైదరాబాద్ పిలిపించి నండూరివారి ఎంకి పాటలు ఎన్నింటినో పాడించారు గానీ ఎందుకో ఎంకి పాటలు ప్రసారం చేయకూడదని రేడియోలో నిషేధం విధించబడింది. గోపాలరత్నంగారు మొదట్లో ఓలేటి వెంకటేశ్వర్లుగారు గురువుగా ఆకాశవాణి సంగీత శిక్షణ కార్యక్రమంలో పాల్గొనేవారు. ఆ తరువాత ఆవిడే స్వయంగా సంగీత శిక్షణ కార్యక్రమం నిర్వహించారు కూడాను. భక్తిరంజనిలో తిరుప్పావై, సప్తపదులు విశేష ప్రాచుర్యం పొందడానికి ఆవిడ గళం కూడా కారణమే. ధనుర్మాస ప్రారంభానికి రేడియో భక్తిరంజనిలో ఆమె గళం ఆనాడు ఒక ‘ఐకాన్’గా నిలిచింది.
జానకీబాలగారు ఎంతో శ్రమకూర్చి అజ్ఞాతంగా వుండిపోయిన గోపాలరత్నంగారి జీవితానికి, సంగీతానికి సంబంధించిన అనేక విషయాలను ప్రోగుచేసి ఆ విదుషీమణిని ఈ తరానికి కూడా పరిచయం చేస్తూ అపురూపమైన ఈ గ్రంథరచన కావించారు.
శ్రీరంగం వరదాచార్యులు, సుభద్రమ్మ దంపతులకు 1939వ సంవత్సరంలో విజయనగరం జిల్లా పుష్పగిరిలో జన్మించిన గోపాలరత్నం ఇంట సహజంగానే వున్న సంగీత ప్రతిభను వంట పట్టించుకున్నారు. చిన్నవయసులోనే తన మేనమామ,
అయిన అప్పకొండమాచార్యులు వారి తల్లి గారు కలిసి వ్రాసిన హరికథలకు బాణీలుకట్టి పాలకొల్లు సభలో తొమ్మిదేళ్ళ వయసులో గానంచేసిన ఘనత ఆమెది. వైష్ణవ భక్తి సంప్రదాయపు కుటుంబం గనుక సంగీతానురక్తీ, భక్తీ బంగారానికి తావిలా అబ్బాయి. కళానిలయమైన ఆకాశవాణి విజయవాడ కేంద్రంలో జి.పి.ఎస్.నాయర్ డైరెక్టర్‌గా వుండగా 1957లో శ్రీరంగం గోపాలరత్నం ‘టీన్ ఏజ్’లోనే నిలయ విద్వాంసురాలిగా చేరారు. 1957నుండి 1977 వరకు రెండు దశాబ్దాలపాటు రేడియోని ఏలిన గళం ఆమెది. నటిగా, యక్షగాన గాయనిగా, లలిత సంగీత గాయనిగా, అన్నమాచార్య పద ప్రచారకురాలిగా, సంస్కృత నాటకాల పాత్రధారిణిగా, పద్య గాన ప్రతిభామతిగా, స్వరకారిణిగా గోపాలరత్నం గొప్ప ప్రయోగశీలిగా భాసించారు. రేడియోలో పనిచేస్తూనే కర్ణాటక శాస్ర్తియ సంగీత కచేరీలను దేశమంతటా తిరిగి చేశారావిడ. ఎందరో కవులు రాసిన లలిత గీతాలకు తన గళంతో విశేషఖ్యాతి తెచ్చిపెట్టిందావిడ. వేటూరి సుందరరామమూర్తిగారి "సిరికాకొలను చిన్నది" సంగీత రూపకంలో ప్రధానపాత్ర పోషించింది గోపాలరత్నంగారే. అన్నమాచార్య కీర్తనలు గానంచేసి ప్రచులితం చేసిన వారిలో ప్రథమగణ్యురాలు అని చెప్పదగిన గాయని గోపాలరత్నం.
ఆమె సినిమాల్లో రెండే పాటలు పాడారు. ఆ మార్గంలో తనకంత కుదరలేదని ఆమే స్వయంగా చెప్పారట! దేశంలో విస్తృతంగా తిరిగి కర్ణాటక శాస్ర్తియ సంగీత కచ్చేరీలు చేశారావిడ. 1977లో హైదరాబాద్ త్యాగరాజ సంగీత కళాశాలకి ప్రిన్సిపాల్‌గా 1979లో సికింద్రాబాద్ రామదాసు సంగీత నృత్య కళాశాల ప్రిన్సిపాల్‌గా పనిచేశారు. అలాగే 1988లో తెలుగు విశ్వవిద్యాలయంలో లలిత కళాపీఠానికి తొలి ప్రొఫెసర్ డీన్ ఆవిడే. 1990లో తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం విడిచిపెట్టారు. 1991లో భారత ప్రభుత్వం ‘పద్మశ్రీ’తో ఆమెను గౌరవించింది. సంగీత విద్యలో గాయనిగా అలా పురస్కారం అందుకున్న తొలి కళాకారిణి ఆమెయే కావడం, అనేక బిరుదులు ఆమెను వరించడం జరిగింది. ఆమెలో ఎంతో సంగీత ప్రతిభవున్నా చిత్రంగా క్యాసెట్లుగానీ, డిస్క్ రికార్డులు కానీ ఆమెవి తగినన్ని లేకపోవడం జరిగింది. 1993 మార్చి 13న ఆమె హఠాత్తుగా కనుమూశారు.
జానకీబాలగారు గోపాలరత్నంగారి మరణం గురించి రాస్తూ-
‘‘కీర్తి, డబ్బు ఒక్కొక్కసారి ప్రాణాంతకాలు కావచ్చునని అనిపిస్తూ వుంటుంది- అలాంటి సంఘర్షణలో ప్రాణాలు కోల్పోయే సందర్భాలు కూడా వుంటాయేమో. ఊహకి కూడా అందని విషయాలు అనేకం వుంటాయి మానవ జీవితాల్లో’’ అంటూ రాశారు. ఆమె మరణించి రెండు దశాబ్దాలకు పైగా గడిచినా శ్రోతల హృదయాల్లో చెరగని ముద్ర వేసుకున్న శ్రీరంగం గోపాలరత్నంగారి గురించి జానకీబాలగారు ఈ గ్రంథ రచన చేసి అందించడం ఆ ప్రతిభామతికి నిజంగా అక్షర నివాళి.
*వ్యాస రచయిత: #సుధామ గారి సౌజన్యంతో
శ్రీరంగం గోపాలరత్నం గారు మోహన్‌రాజు గారు 16 మార్చ్ న మరణించడం యాదృచ్ఛికం. వారివురు కలిసి పాడిన రాజరాజేశ్వరి స్తుతి తో వారికి ఘన నివాళులు🙏💐 అర్పిస్తున్నాము.
*ఈ వ్యాసం "లలిత గీతాల నిధులు" వాట్సప్ గ్రూప్ లో గోపాలరత్నం గారి 29వ వర్థంతి సందర్భంగా #సుధామ గారు నిన్న పోస్ట్ చేసారు.
*లలిత గీతాల నిధుల సమూహ సౌజన్యంతో
-విజయ్ మోహన్‌రాజు


ధన్యవాదాలు.



 

బుచ్చి బాబు (రచయిత)

ప్రముఖ రచయిత బుచ్చిబాబు (శివరాజు వెంకట సుబ్బారావు) జయంతి సందర్భంగా నా చిత్ర నివాళి. వీరు రచించిన 'చివరకు మిగిలేది" నవలా సాహిత్యం లో...